रूप
अर्घनिर्माण विधिः
अर्घ्यका अङ्गहरू
आपः क्षीरं कुशाग्राणि दधि सर्पिश्च तण्डूलान् ।
यव सिद्धार्थकश्चैव अष्टाङ्गार्घ्य प्रकीर्तितः ।।
आफ्नो अगाडि भूइँमा चन्दनले त्रिकोण मण्डल माथि चतुष्कोण मण्डल बनाएर
ॐ आधारशक्तये कमलासनाय नमः ।
भनी भूमिमा पूजा गरि त्यसमाथि अर्घपात्र राखेर सो पात्रमा- जल, कुश, चन्दन, अक्षता, जौ, तिल, दूबो, सरस्यूँ, फूल, द्रव्य, दही र फल सुपारी आदि राख्नु
जल राख्ने
ॐ गङ्गे च यमुने चैव गोदावरि सरस्वति ।
नर्मदे सिन्धु काबेरी जलेऽस्मिन्सन्निधीं कुरु ।।
कुश राख्ने
ॐ पवित्त्रेस्थो वैष्णव्यौ सवितुर्वः प्रसवऽ उत्पुनाम्य च्छिद्रेण पवित्रेण सूर्यस्य रश्मिभिः । तस्य ते पवित्रपते पवित्र पूतस्य ज्यत्कामः पुने तच्छकेयम् ।।
चन्दन राख्ने
ॐ गन्धद्वारान्दुराधर्षान्नित्यपुष्टाङ्करीषिणीम्।
ईश्वरीं सर्वभूतानां तामिहोपह्वये श्रियम् ।
अक्षता राख्ने
ॐ अक्षन्न मीमदन्त ह्यवप्रियाऽ अधूषत । अस्तोषत स्वभा नवो विप्रान्न विष्ठयामती ज्योजान्विन्द्रते हरी ।।
जौ राख्ने
ॐ ज्यवोसि ज्यवया स्मद्वेषो ज्यवया राती र्दिवेऽ त्वान्त रिक्षायत्वा । पृथिव्यैत्वा शुन्धन्ताँ ल्लोकाः पितृ षदनाः पितृ षदनमसि।।
तिल राख्ने
ॐ तिलोसि सोम दैवत्यो गोसवो देव निर्मितः। प्रक्त्न मद्भिः पृक्तः स्वधया पितृ ल्लोकान् पृणाहि नः ।।
दही राख्ने
ॐ दधिक्राव्णोऽ अकारिषञ् जिष्णो रश्वस्य वाजिनः । सुरभिनो मुखा करत्प्रणऽ आयू गुँ षि तारिषत् ।
दूबो राख्ने
ॐ काण्डात् काण्डात् प्ररो हन्ती परुषः परुषस्परि । एवानो दूर्वे प्रतनु सहस्रेण शतेन च ।।
फूल राख्ने
ॐ श्रीश्चते लक्ष्मीश्च पत्क्न्या वहोरात्रे पार्श्वे नक्षत्राणि रुप मश्विनौ व्यात्तम् । इष्णन्निषाणा मुम्मऽ इषाण सर्व लोकम्मऽ इषाण ।।
फल, सुपारी राख्ने
ॐ ज्याः फलिनी र्ज्याऽ अफला अपुष्पा ज्याश्च पुष्पिणीः । बृहस्पति प्रसूतास्ता नो मुञ्चन्त्वं हसः ।
उपरोक्त सम्पूर्ण वस्तुहरू पात्रमा राखिसकेपछि
ॐ दशकलात्मने वह्निमण्डलाय नमः ।
भनी धेनु मुद्रा देखाउने
ॐ द्वादशकलात्मने सूर्यमण्डलाय नमः ।
भनी मत्स्यमुद्राले ढाकी
ॐ षोडशकलात्मने चन्द्रमण्डलाय नमः ।
भनी अङ्कुश मुद्राले छुने
सूर्यार्घ्यदानम्
आफ्नो आसनबाट उठी सूर्यनारायण भगवानको स्मरणगर्दै अर्घ्य दिने
ॐ एहि सूर्य ! सहस्रांशो तेजोराशे ! जगत्पते ।
अनुकम्पय मां भक्त्या गृहाणार्घ्यं दिवाकर! ।
ॐ ब्रह्म स्वरुपिणे श्री सूर्य नारायणाय नमः
इदमर्घ्यं दत्तं न मम ।।
हातमा फूल अक्षतादि लिएर सूर्यनारायण भगवानको प्रार्थना गरि उक्त अर्घ्य दिईएको ठाउँमा फूल चढाउने
ॐ ध्येयः सदा सवृत्तिमण्डलमध्यवर्ति,
नारायण सरसिजासरसन्निविष्ट ।
केयूरवान्मकरकुण्डलवान् किरीटि
हारिहिरण्मयवपु र्धृतशङ्ख चक्र ।।